Rajd Dakar.html |
| | | ca | | | de | | | en | | | es | | | fr | | | it | | | nl | | | no | | | pl | | | pt | | | ru | | | ro | | | fi | | | sv | | | tr | | | vo | | |
| |  |
Rajd Dakar (dawniej Paryż-Dakar) jest dorocznym rajdem terenowym organizowanym obecnie przez Amaury Sport Organisation. Rajd dostępny jest również dla amatorów, którzy stanowią około 80% uczestników.
Jest to rajd terenowy, rozgrywany w o wiele trudniejszych warunkach niż rajdy płaskie – zawodnicy podróżują przez pustynię, a długość odcinków specjalnych sięga kilkuset kilometrów dziennie. Z tego powodu używa się pojazdów terenowych, znacznie wytrzymalszych od używanych w rajdach płaskich (jak te z cyklu World Rally Championship) samochodów o nadwoziu typu sedan.
Spis treści |
edytuj Historia i trasa
Historia rajdu sięga roku 1977, kiedy to Francuz Thierry Sabine zgubił się na pustyni w Libii podczas rajdu Abidżan-Nicea. Urzeczony pustynią uznał, że miejsce to jest idealne do rozgrywania rajdów. Pierwotnie trasa rajdu wiodła z Paryża we Francji do Dakaru w Senegalu z przeprawą promową przez Morze Śródziemne, jednak ze względu na różne czynniki, w tym zawirowania polityczne, rajd zmieniał lokalizację zarówno startu jaki i mety. Ostatni rajd serii Paryż-Dakar wyruszył z Paryża w 1994 r. Ze względu na sprzeciwy władz tego miasta, większość późniejszych edycji rozpoczynało się już gdzie indziej.
Kolejnymi edycjami były rajdy:
- 1978: Paryż,Trocadéro (Francja) - Dakar (Senegal) Dystans: 10.000 km. Liczba startujących: 182 pojazdy. Dotarło do mety: 74 pojazdy. Trasa wiedzie przez Algierię, Niger, Mali i Burkina Faso.
- 1979: Paryż (Francja) - Dakar (Senegal) Dystans: 6 696,6 km. Do mety dojeżdża niespełna połowa ze stawki wszystkich zawodników.
- 1980: Paryż (Francja) - Dakar (Senegal) Dystans: 10 000 km. Liczba startujących: 216 pojazdów. Dotarło do mety: 81 pojazdów. Rajd trwa od 1 do 23 stycznia 1980.
- 1981: Paryż (Francja) - Dakar (Senegal). Dystans: 6 263 km. Liczba startujących: 291 pojazdów. Dotarło do mety: 91 pojazdów. Rajd otrzymuje certyfikat FIA.
- 1982: Paryż (Francja) - Dakar (Senegal) Dystans: 10 000 km. Liczba startujących: 385 pojazdów. Dotarło do mety: 127 pojazdów.
- 1983: Paryż (Francja) - Dakar (Senegal) Dystans: 12 000 km. Liczba startujących: 385 pojazdów. Dotarło do mety: 123 pojazdów.
- 1984: Paryż (Francja) - Dakar (Senegal) Dystans: 12 000 km. Liczba startujących: 427 pojazdów. Dotarło do mety: 148 pojazdów.
- 1985: Paryż (Francja) - Dakar (Senegal) Dystans: 14 000 km. Liczba startujących: 552 pojazdów. Dotarło do mety: 146 pojazdów.
- 1986: Paryż (Francja) - Dakar (Senegal) Dystans: 15 000 km. Liczba startujących: 486 pojazdów. Dotarło do mety: 100 pojazdów. W katastrofie helikoptera ginie Thierry Sabine - główny pomysłodawca i organizator rajdu.
- 1987: Paryż (Francja) - Dakar (Senegal) Dystans: 13 000 km. Liczba startujących: 539 pojazdów. Dotarło do mety: 124 pojazdy. Po raz pierwszy w rajdzie startują polscy zawodnicy (dwie ciężarówki Jelcz).
- 1988: Paryż (Francja) - Dakar (Senegal) Dystans: 12 874 km. Liczba startujących: 603 pojazdy. Dotarło do mety: 151 pojazdów. Dziesiąta edycja gromadzi na starcie ponad 600 uczestników (rekord). Na jednym z pierwszych etapów odpada ich rekordowa liczba – ok. 100. Kolejny występ polskich zawodników (dwie ciężarówki Star i jeden Jelcz).
- 1989: Paryż (Francja) - Dakar (Senegal) Dystans: 10 831 km. Liczba startujących: 473 pojazdy. Dotarło do mety: 209 pojazdów. Trasa rajdu zmieniona: ominięto Algierię, z Francji transport do Tunisu.
- 1990: Paryż (Francja) - Dakar (Senegal) Dystans: 11 420 km. Liczba startujących: 465 pojazdów. Dotarło do mety: 133 pojazdy. Trasa rajdu zmieniona: ominięto Algierię, z Francji transport do Tripoli. Udział polskiego kierowcy Andrzeja Kopera.
- 1991: Paryż (Francja) - Dakar (Senegal) Dystans: 9.186 km. Liczba startujących: 406 pojazdów. Dotarło do mety: 174 pojazdy.
- 1992: Paryż (Francja) - Syrta (Libia) - Kapsztad (RPA) Dystans: 12 427 km. Liczba startujących: 332 pojazdów. Dotarło do mety: 169 pojazdy. Duże zmiany w trasie rajdu - za sprawą Gilberta Sabina (ojca Thierriego) rajd przejeżdża Afrykę i kończy się w RPA (zmiana nazwy „Paryż – Le Cap”). Po raz pierwszy pojawia się technologia GPS.
- 1993: Paryż (Francja) - Tanger (Maroko) - Dakar (Senegal) Dystans: 8 877 km. Liczba startujących: 153 pojazdy. Dotarło do mety: 67 pojazdów. Kryzys rajdu. Gilbert Sabine sprzedaje prawa do organizacji Amaury Sport Organisation Group (ASO).
- 1994: Paryż (Francja) - Dakar (Senegal) - Paryż
- 1995: Grenada (Hiszpania) - Dakar
- 1996: Grenada - Dakar
- 1997: Dakar - Agadez (Niger) - Dakar
- 1998: Paryż - Grenada - Dakar
- 1999: Grenada - Dakar
- 2000: Paryż - Dakar - Kair (Egipt)
- 2001: Paryż - Dakar
- 2002: Arras (Francja) - Madryt (Hiszpania) - Dakar
- 2003: Marsylia (Francja - Szarm el-Szejk (Egipt)
- 2004: Grande Halle d'Auvergne niedaleko Clermont-Ferrand (Francja) - Dakar
- 2005: Barcelona (Hiszpania) - Dakar
- 2006: Lizbona (Portugalia) - Nawakszut (Mauretania) - Dakar
- 2007: Lizbona (Portugalia) – Málaga (Hiszpania) - An-Nadur (Maroko) - Nerna (Mauretania) - Dakar
- 2008: Rajd odwołano z powodu zagrożenia atakami terrorystycznymi na terytorium Mauretanii
- 2009: Buenos Aires - Buenos Aires[1]
edytuj Pojazdy
Trzy podstawowe klasy, w jakich rywalizują zawodnicy, to:
- motocykle (włączając w to quady i motocykle z wózkiem bocznym)
- samochody (od maszyn typu buggy do małych ciężarówek)
- ciężarówki
Wielu producentów traktuje rajd jako poligon doświadczalny dla swoich konstrukcji, starając się dowieść ich wytrzymałości, jednak większość pojazdów jest znacznie zmodyfikowana w porównaniu z egzemplarzami seryjnymi.
W przeszłości dominowały w rajdzie samochody głównie europejskich producentów, takie jak Land Rover, Range Rover, Mercedes-Benz (Klasa G) i Pinzgauer. Pozostali producenci wystawiali poważnie zmodyfikowane konstrukcje (Rolls-Royce, Citroën, a nawet Porsche). W roku 2002 dominowały takie auta jak Mitsubishi (Pajero/Montero), Nissan, i Hyundai. Francuz Jean-Louis Schlesser zaprojektował i zbudował serię buggy, na których kilkakrotnie wygrywał rajd.
Wśród ciężarówek występują Kamaz, Tatra, Hino, MAN, DAF oraz Mercedes-Benz (Unimog).
Najpopularniejszą (i zajmującą czołowe pozycje) marką wśród motocykli jest KTM. BMW produkowało kiedyś motocykl enduro nazwany "Dakar", ale ze względu na dominacje KTM wycofało się z zawodów. Ostatnio coraz lepiej radzą sobie motocykle Yamaha.
edytuj Sponsorzy
- Total / ELF (koncerny naftowe)
- Euromaster (opony)
- Telefónica
edytuj Media
Rajd zyskał dużą popularność w mediach, szczególnie we Francji, gdzie transmisje telewizyjne są bardzo obszerne, z licznymi wejściami "na żywo". W Polsce ostatnio kronikę rajdu pokazywała Telewizja Polska, relacje można też obejrzeć na Eurosporcie.
edytuj Wypadki
W 1982 r., Mark Thatcher, syn brytyjskiej premier Margaret Thatcher, zaginął na pustyni razem ze swoim pilotem i mechanikiem. Cała trójka została odnaleziona po sześciu dniach cała i zdrowa.
W 1986 r. organizator rajdu Thierry Sabine ginie w wypadku helikoptera.
W 1988 r. wypadkowi uległa ciężarówka DAF, zginął jeden z kierowców
W 2005 r. na trasie rajdu zginęli: hiszpański motocyklista José Manuel Pérez oraz dwukrotny zwyciężca rajdu, Włoch Fabrizio Meoni. Meoni to czterdziesta piąta ofiara śmiertelna w historii rajdu.
W 2006 r. na trasie zginął motocyklista Andy Caldecott z Australii. Zajmował wysokie miejsce w klasyfikacji generalnej.
W 2007 w wypadku na trasie 4 etapu zginął 29-letni motocyklista z RPA Emer Symons. Podczas 14. etapu zmarł tuż przed metą na atak serca francuski motocyklista Eric Aubijoux. Była to 48 ofiara śmiertelna zmagań tego rajdu.
edytuj Udział Polaków
W rajdzie brali udział polscy sportowcy, m.in.:
- Marek Dąbrowski
- Jacek Czachor
- Krzysztof Hołowczyc
- Łukasz Kędzierski
- Jarosław Cisak
- Albert Gryszczuk
- Robert Górecki
- Ernest Górecki
- Rafał Marton
- Łukasz Komornicki
- Jarosław Kazberuk - dotychczas jedyny Polak obecny trzykrotnie na mecie Rajdu
- Grzegorz Baran
- Jerzy Franek
- Tomasz Sikora
- Jerzy Mazur
- Julian Obrocki
- Martyna Wojciechowska
- Maciej Majchrzak
- Michał Dominiak
- Wojciech Rencz
- Adam Chmielewski
- Paweł Taraszkiewicz
- Feliks Gaca
- Tadeusz Barbacki
- Jan Kornicki
- Andrzej Koper
- Dariusz Piątek
- Piotr Więckowski
- Maciej Stańco
- Andrzej Dziurka
edytuj Lista zwycięzców
Lista zwycięzców Rajdu Paryż-Dakar od 1979:
.svg){kind=small}
Przypisy
- ↑ Dakar leaves Africa.. Crash.net, 2008-02-11. [dostęp 2008-02-11].
